Butreaitz

Metro gitxi batzugaitik bada ere, mendikateko tontor altuena da. Hegoaldera eta mendebaldera oso aldapatsua da, baina alderdirik ikusgarriena iparrekialdekoa du.

Mendikate guztiak iparmendebalde - hegoekialde norabidea du. Butreaitzetik hegoekialdera Arkaitz dago, mendikateko bigarren tontor altuena, eta bi tontorrak bereizten Aitzesare (Aitzarrate edo Aitzezarte) lepoa (1213 m.). Iparmendebaldera, gandorra jarraitzen, Kurtzezar (1287 m.) eta Gorgomendi (1239 m.) tontorrak daude. Azken hau Aloña izenaz ere ezagutzen da, eta mendikatean bera baino tontor altuagoak egon arren, mendikateko ertzean egoteak, Oñatiren gainean, garrantzi berezia eman dio, eta mendikateari izena emotera iritsi da. Gurutze Santuari eskeinitako gurutze handi bat dago bertan.

Arkaitz eta Gorgomendi arteko gandorretik ibiltzea, erreza izan arren, nahiko ezerosoa da, eta marka horiak jarraitzea komeni da biderik onenetik joan ahal izateko.